0904 810 817

Hà Nội

0979 244 335

Hồ Chí Minh

Danh mục sản phẩm

Diode Zener là gì? Cách đo và kiểm tra diode zener bằng đồng hồ vạn năng

thbvn.com 2 tuần trước 35 lượt xem

    Để giúp dòng điện chạy được theo hai chiều xuôi và ngược, người ta thường sử dụng Diode Zener. Vậy Diode Zener là gì? Cấu tạo, nguyên lý và cách đo thế nào? Cùng tìm hiểu thông tin qua bài viết dưới đây.

    Diode zener là gì?

    Diode Zener được biết tới là loại diode ổn áp - một loại điốt bán dẫn hoạt động ở chế độ phân cực ngược tại vùng điện áp đánh thủng (breakdown). Diode zener cho phép dòng điện di chuyển được theo cả 2 chiều xuôi ngược. 

    Diode zener hay còn gọi là điốt ổn áp
    Diode zener hay còn gọi là điốt ổn áp

    Loại điện áp thủng này còn có tên gọi khác là Zener hay thác lở. Giá trị điện áp lúc này rất ít thay đổi. Nó được hình thành sao cho khi có phân cực ngược, điốt zener sẽ ghim mức điện áp cố định ngang bằng với giá trị trên diode để làm ổn áp mạch điện.

    Diode zener vẫn hoạt động giống như các diode thông thường và đều cho phép dòng điện chạy qua theo chiều thuận. Điểm khác biệt nhất của loại linh kiện này là khi điện áp áp đạt tới giá trị xác định, Cathode trở nên tích cực hơn Anode. Lúc đó, diode zener bắt đầu tiến hành chạy theo hướng ngược lại. 

    Cấu tạo và nguyên lý làm việc của Diode zener

    Về cấu tạo của diode zener

    Diode zener được tạo ra bởi hai lớp bán dẫn P-N ghép lại với nhau. Cả hai lớp bán dẫn này sẽ được khuếch tán với nhau. Toàn bộ diode zener đều được mạ kim loại để có thể tạo liên kết cực dương và cực âm. 

    Diode zener có cấu tạo đơn giản
    Diode zener có cấu tạo đơn giản

    Ở giữa là vùng tiếp giáp đã được phủ một lớp silicon dioxide (SiO2). Lớp SiO2 này sẽ thực hiện vai trò ngăn chặn sự nhiễm bẩn của các mối nối. Đây là bọ phận khá quan trọng và không thể thiếu trong cấu tạo diode zener.

    Về nguyên lý làm việc

    Khi đặt một điện áp ngược trong phạm vi cho phép của diode zener. Lúc đó, đầu ra của diode sẽ thu về một điện áp cố định. Hay có thể hiểu đơn giản là diode zener có vai trò là một bộ phân áp, có thể tạo một điện áp đầu ra cố định trong khi điện áp đầu vào là không thay đổi. 

    Sơ đồ nguyên lý làm việc của diode zener
    Sơ đồ nguyên lý làm việc của diode zener

    Khi ở chế độ phân cực thuận, Diode Zener làm việc giống như diode thông thường và có điện áp bật từ 0.3 đến 0.7 V. Nhưng khi kết nối ở chế độ phân cực ngược, điện áp ngược tăng lên tới mức đánh thủng được (Vz) xác định trước. Khi đó, một dòng điện bắt đầu chạy qua diode và tăng đến mức tối đa. Sau đó nó ổn định và không thay đổi trong một phạm vi rộng của điện áp ngược.

    Xem thêmDiode là gì? Đặc điểm cấu tạo

    Diode zener có tác dụng gì?

    Diode zener giúp điều chỉnh điện áp

    Mức điện áp trong tải được xác định bằng điện áp đánh thủng của diode bán dẫn. Khi đó, loại điện trở nối tiếp được giới hạn bởi dòng điện sẽ chạy qua diode và làm giảm diode thừa khi dẫn. Nhờ vậy, mức điện áp đầu ra sẽ ổn định hơn, đảm bảo cho thiết bị hoạt động được ổn định.

    Điốt zener bảo vệ quá áp

    Khi điện áp đầu vào vượt mức so với điện áp đánh thủng zener, dòng điện sẽ di chuyển và tạo ra hiện tượng sụt áp trên điện trở khiến bán dẫn SCR được kích hoạt và tạo thành mạch ngắn xuống đất. Khi đó, cầu chì sẽ ngắt kết nối tải với nguồn cấp để bảo vệ thiết bị điện và hệ thống mạch điện.

    Diode zener ứng dụng rộng rãi trong mạch thiết bị
    Diode zener ứng dụng rộng rãi trong mạch thiết bị

    Bảo vệ mạch điện ổn định

    Một ứng dụng nữa của diode zener chính là sử dụng trong mạch cắt nhằm sửa đổi và định hình lại các mạch điện có dạng sóng AC. Diode zener có tác dụng giới hạn hoặc cắt bỏ những thành phần của một hoặc 2 nửa chu kỳ dạng sóng AC giúp định hình và bảo vệ mạch điện. 

    Cách đo và kiểm tra Diode Zener bằng đồng hồ vạn năng

    Cách kiểm tra Diode Zener bằng thang đo điện áp của đồng hồ vạn năng

    Để đo diode zener còn sống hay chết, người ta thường dùng đồng hồ vạn năng để thực hiện nhằm mang lại hiệu quả cao trong công tác đo.

    • Bước 1: Cấp điện áp cho diode theo chiều ngược lại nối tiếp với điện trở. Trong đó, mức điện áp cần lớn hơn mức điện áp của diode zener. 

    • Bước 2: Kết nối que đo với 2 chân của diode theo đúng cực dương (+) và cực âm (-). 

    Hướng dẫn cách đo điốt zener bằng thang đo điện áp
    Hướng dẫn cách đo điốt zener bằng thang đo điện áp
    • Bước 3: Nếu kết quả đo được gần bằng với điện áp của diode thì có nghĩa là diode vẫn hoạt động bình thường. Trường hợp điện áp thấp hơn nhiều so với mức điện áp cố định thì diode zener có thể bị hở hoặc ngắn mạch. 

    Xem thêm:

    Hướng dẫn kiểm tra diode zener bằng thang đo điện trở

    Hầu hết, các đồng hồ vạn năng có chức năng đo điện trở đều có thể dùng để kiểm tra diode zener. Bạn có thể lựa chọn một số sản phẩm đến từ các thương hiệu nổi tiếng hiện nay như đồng hồ vạn năng Kyoritsu hay đồng hồ vạn năng Hioki để thực hiện phép đo này. Các dòng sản phẩm nổi bật như Hioki DT4256, Kyoritsu 1009, Kyoritsu 1021R...

    Để đo và kiểm tra diode zener sống hay chết, bạn có thể tham khảo hướng dẫn đơn giản, cụ thể dưới đây. 

    • Bước 1: Xoay núm vặn đồng hồ vạn năng tới thang đo điện trở. Sau đó, cắm hai que đo vào giắc cắm trên đồng hồ vạn năng. 

    • Bước 2: Đặt đầu que đo cực dương (+) vào chân cực dương của diode, que đo cực âm (-) sẽ chạm vào chân cực âm của diode.

    Hướng dẫn kiểm tra diode zener sống hay chết
    Hướng dẫn kiểm tra diode zener sống hay chết
    • Bước 3: Nếu kết quả điện trở hiển thị ở mức thấp khoảng trăm nghìn ohm thì điốt zener vẫn hoạt động tốt.

    • Bước 4: Đổi ngược lại, đặt que đo cực (-) chạm vào chân cực dương, que đo cực (+) chạm vào chân cực âm của diode. 

    • Bước 5: Nếu kết quả hiển thị trên 1MΩ thì diode vẫn hoạt động tốt. Trong trường hợp màn hình hiển thị “OL” có nghĩa là mạch mở, giá trị điện trở ở mức rất cao. Khi kiểm tra diode zener, một chiều cho kết quả điện trở cao, chiều còn lại cho thấy điốt zener vẫn hoạt động tốt. Nguyên nhân là do diode zener đo được mức điện trở thấp theo hướng phân cực thuận, đồng thời đo được điện trở cao ở hướng phân cực nghịch.

    • Bước 6: Trong trường hợp đo bán dẫn và kết quả điện trở cao ở cả hai hướng, nghĩa là diode bị hở. Trong trường hợp, kết quả đo mức điện áp cực thấp ở cả hai đầu có nghĩa là diode zener đã bị chập. Khi đó, bạn cần tiến hành thay thế diode mới.

    Hy vọng với những thông tin thbvn.com cung cấp trên đây, bạn sẽ hiểu rõ hơn diode zener là gì, chúng có tác dụng thế nào. Nếu có bất cứ thắc mắc nào cần được giải đáp, liên hệ Hotline 0904810817 - 0979244335 để được hỗ trợ kịp thời.

    35 lượt xem, Like và chia sẻ nếu thấy thích nhé !!
    Bài viết liên quan

    0 Đánh giá sản phẩm này

    Chọn đánh giá của bạn